Афганистаныг эзлээд буй Талибан бүлэглэлийн тухай баримтууд

Талибан бүлэглэл нь Афганистанд үүсч дэлгэрсэн бөгөөд 1996 оны есдүгээр сараас 2001 оны арванхоёрдугаар сар хүртэл Афганистаны Исламын Эмират нэртэй улсын Засгийн газрыг бүрдүүлж байв. Уг улсыг Пакистан, Саудын Араб, АНЭУ хүлээн зөвшөөрсөн байна. НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл энэ бүлэглэлийг 2003 онд террорист гэж тодорхойлсон. Мулла Мохаммед Омар 1990-ээд оны дунд үеэс 2013 он хүртэл буюу нас барах хүртлээ Талибан бүлэглэлийг удирдаж байжээ. Ихэнх гишүүд нь Афганистан дахь хамгийн том угсаатан болох пуштунууд юм. Тус бүлэглэлийн зорилго бол исламын хуулийг тулгах, гадаадын нөлөөг тус улсаас гаргах явдал юм.

1979-1989 он - Зөвлөлт Холбоот Улс Афганистан руу довтолж, эзлэн авав. Мажахедин гэгддэг Афганистаны эсэргүүцэгчид эсэргүүцэн тэмцэж байв.

1994 он - Омар тэргүүтэй оюутнуудаас бүрдсэн Талибан бүлэглэл байгуулагджээ.

1994 он- Талибанчууд Кандагар хотыг эзлэн авав.

1996 он- Нийслэл Кабул хот нь Талибанчуудын мэдэлд оров.

1996-2001 он - Тус бүлэглэл Афганистаны ард түмэнд Исламын хатуу хуулийг тулгаж байсан үе. Тухайлбал, эмэгтэйчүүд толгойноосоо хөл хүртэл урт хар, хувцас өмсөхийг шаардаж, эмэгтэй хүн ажил эрхлэхийг хориглож, Исламын шашинтай л холбоогүй бол бүх баярыг хориглож эхлэв.

1997он - Омар Осама бин Ладентай холбоо тогтоож, гол баазаа Кандагар руу нүүлгэв.

1998 он-Талибанчууд стратегийн чухал Мазари-Шариф хотыг эзлэн Афганистаны газар нутгийн 90 орчим хувийг хяналтдаа авав.

2001 он- Аль -Каидатай холбоотой террористууд 9 -р сарын 11 -ний халдлагыг үйлдсэнээс хойш нэг сар хүрэхгүй хугацааны дараа Америкийн болон холбоотнуудын цэргүүд Афганистан руу довтолж, Аль -Каидаг Афганистаныг террорист үйл ажиллагааны бааз болгон ашиглахыг зогсоох.

2001 он- Кандагар хотыг алдсанаар талибанчууд сүүлчийн томоохон түшиц газраа алдлаа.

2006 он-Талибаны удирдагч Мулла Ахтар Мохаммад Османи АНУ -ын агаарын довтолгоонд өртөж амиа алджээ.

2007 он- НАТО -гийн дэмжлэгтэй Афганистаны цэргүүд Муса Кала хотыг Талибаны хяналтаас эргүүлэн авав 2008 он-Афганистаны албаны хүмүүс болон Талибануудын хооронд хэлэлцээ хийв.

2013 он- Катарын нийслэл Доха хотод Талибан хөдөлгөөний үйл ажиллагааны баазаа нээж, бусад улстай харилцаагаа сайжруулахад анхаарч эхлэв.

2015 он-Талибаны цэргүүд Афганистаны Гилманд мужийн стратегийн ач холбогдолтой хот Сангиныг бүрэн хяналтандаа авсан байна.

2016 он - Талибаны удирдагч Мулла Ахтар Мохаммад Мансур агаарын цохилтод өртөж амь үрэгдсэн байна.

2016 он- Талибанчууд шинэ удирдагчаараа Мавлави Хайбатулла Ахундзадаг нэрлэжээ.

2019 он -АНУ болон Талибанчууд Катарын нийслэл Доха хотод энхийн хэлэлцээгээ үргэлжлүүлэв.

2020 он -АНУ, Афганистанаас цэргээ гаргахаар болж, талибанчууд гал зогсоож, Засгийн газартай энхийн яриа хэлэлцээ хийхээр болов.